تبلیغات
همه چیز در باره ی تاریخ - عجیب ترین مومیایی های تاریخ باستان شناسی جهان!!

همه چیز در باره ی تاریخ

حب الوطن نصف الایمان دوست داشتن وعلاقه به کشور نیمی از ایمان است پیامبر اسلام صلی الله علیه وآله

عجیب ترین مومیایی های تاریخ باستان شناسی جهان!!
اولین کلمه ای که پس از شنیدن کلمه مومیایی به ذهن شما می آید چیست؟ لابد تصویری از فیلم های هالیوودی؛ انسان هایی متعلق به دوره مصر باستان که با پارچه های به بدن آویخته و صورت های پوشیده شده با پارچه، به دل مخاطب خود وحشت می اندازند. اما در واقعیت مومیایی ها چیزی متفاوت با این تصویر فانتزی و کلیشه ای هستند

  http://1doost.com/Files/Pictures/1391/11/07/1359179752.jpg 
مرده هایی که حافظه تاریخ هستند

شاید برای بسیاری سخت باشد که یک مومیایی واقعی می تواند کت و شلوار پوشیده با آراستگی هرچه تمام تر در جایی نشسته باشد. یا از دیگر سو شاید اصلا برای بسیاری ترکیب «مومیایی طبیعی» قابل هضم نباشد وقتی آنها همیشه تصور می کنند مومیاییها همیشه بدنشان با مومیا یا فرآورده حیات بخشی برای زندگی ابدی که کاهنان مصر باستان به آن دست یافتند، اندود شده باشد.

در علم باستان شناسی، مومیاییهای طبیعی در واقع انسانهایی هستند که به واسطه شرایط خاص اقلیمی و جغرافیایی پس از مرگ، اجسادشان به همان شکلی که در زمان حیات بوده بدون تجزیه محافظت شده و از خطر از بین رفتن محفوظ مانده اند.

شاید به همین سبب باشد که باستان شناسان از طریق مومیاییهای طبیعی به رمز و رازهای بسیاری از زندگی انسانها در دوران مختلف پی می برند و شاید به همین علت باشد که انسان شناسی نیز یکی از زیرشاخه های اصلی علم باستان شناسی است.

در این مطلب برجسته ترین کشفیات علم باستان شناسی در زمینه مومیاییها که پس از کشف، سر و صدای زیادی را نیز به دنبال داشته است، با هم می خوانیم. جالب اینجاست که مردان نمکی ایران هم براساس گزارش دانشگاه آکسفورد ازجمله مومیاییهای مهم تاریخ باستان شناس جهان به شمار می روند.
مردان نمکی، برترین مومیایی های طبیعی

شاید اگر تیغهای بولدوزر معدن نمکی در چهرآباد زنجان نبود، بخش مهمی از تاریخ باستان شناسی جهان در حوزه مومیاییهای طبیعی پنهان می ماند. کشفی که هرچند یک اتفاق ساده باعث آن شد، اما در ادامه همین اتفاق ساده فعالیت ماشینهای بزرگ حمل سنگ نمک آسیبهای زیادی به قدیمی ترین مومیاییهای طبیعی جهان وارد کرد.

خاصیت شیمیایی نمک باعث می شود محیطی تجزیه ناپذیر برای نباتات به وجود بیاید و همین مساله باعث شد تا مردان نمکی نیز رویین تن شده و هیچ وقت تجزیه نشوند.

نمک در عصر باستان عنصری گرانقیمت و حیاتی برای مردم به شمار می رفت. گرچه استحصال نمک نیز در آن زمان مشکلات زیادی به همراه داشت و مردان قوی هیکلی را طلب می کرد که بتوانند از کوهها بالا بروند و البته در میان معادن به کشف بپردازند. مردان نمکی ایران نیز همان کارگرانی هستند که نزدیک به 3 هزار سال پیش برای استخراج نمک به معدن رفتند و دیگر باز نگشتند. تاکنون 6 مرد نمکی در اطراف معدن چهرآباد زنجان کشف شده است.

چندی پیش 8 نمونه از پارچه هایی که در لباس مردان نمکی استفاده شده است و همچنین بافتهای نرم بدن آنها برای انجام آزمایشهایی که قدمت اجساد را مشخص کند به دانشگاه آکسفورد فرستاده شد که در انتها مشخص شد مرد نمکی شماره 2 تقریبا همزمان با مرد شماره یک در 1800 سال پیش یعنی اواخر دوره اشکانی در معدن مدفون شده است.

بر خلاف تصوری که پیش از این وجود داشت نتیجه آزمایش روی مردان شماره 3 و 4 نیز نشان داد آنها حدود 500 سال پیش از مردان شماره 1 و 2 یعنی تقریبا 2300 سال پیش و نزدیک به دوره هخامنشی در اثر ریزش معدن مرده اند. نتیجه آزمایشات حاکی از آن بود که معدن چهر آباد نخستین بار در حدود 2500 سال پیش مورد بهره برداری قرار گرفته و 2300 سال پیش نیز برای نخستین بار ریزش کرده است.

بر اساس عقیده باستان شناسان مردان نمکی شماره 3، 4 و 5 در نخستین ریزش معدن کشته شدند و وقتی حدود 500 سال بعد دوباره معدن به بهره برداری می رسد، یک بار دیگر ریزش کرده و مردان شماره 1 و 2 را زیر آوار مدفون می کند. مردان نمکی به واسطه نوع مومیایی شدنشان نمونه ای کامل و بی نقص از مومیایی های طبیعی در دنیا به شمار می روند که حتی تنه به مومیایی طبیعی مرد یخی یکی از قدیمی ترین مومیایی های طبیعی جهان نیز می زنند.
مرد یخی اوتزی

موضوع بسیار ساده بود. 5300 سال پیش، مردی برای شکار به کوه می رود و البته نمی داند چند مرد برای قتلش به دنبال فرصت مناسبی می گردند. تمام ماجرای مومیایی طبیعی مرد یخی همین چند سطر بود.

باستان شناسان یخ زدن سریع در هوای بسیار سرد و بوران شدید را باعث مومیایی شدن مرد اوتزی می دانند.

مرد اوتزی (Otzi) که او را مرد یخی نیز می نامند، 3300 سال پیش از میلاد می زیست. او هم اکنون قدیمی ترین مومیایی طبیعی اروپا نام گرفته است. در واقع اوتزی نمونه بسیار خوبی برای نشان دادن پیشرفتهای انسانی در عصر مس به شمار می رود.

جالب آن است که در کنار اوتزی 5300 ساله، یک تبر مسی نیز پیدا شده است. یک کمان با تیر و چاقویی در کنارش به همراه کفش هایی که بتواند روی برف با آن راه برود. همچنین باستان شناسان در کنار مرد یخی وسایل ابتدایی آتش درست کردن را نیز پیدا کردند.

باستان شناسان هنوز علت اصلی مردن این مومیایی 5300 ساله را کشف نکرده اند، اما تیری که در شانه وی فرو رفته، به دلایل فراوان علت اصلی مرگ او بوده است. روی انگشت شست دست این مومیایی طبیعی جای بریدگی عمیقی وجود دارد که پژوهشگران به دنبال کشف علت آن هستند.

جالب آن است آزمایش DNA از روی لباس این مرد یخ زده، خون 4 نفر دیگر را نشان می دهد که باستان شناسان مدتها به دنبال علت آن بودند. باستان شناسان معتقدند اوتزی بی نوا در حال نبرد با 4 نفر بوده است و در نزاعی نابرابر به قتل رسیده است. باستان شناسان آخرین غذایی که مرد یخی خورده است را از معده او بیرون آوردند که بر همین اساس مرد بیچاره یخی در روز آخر عمرش تنها مقداری میوه به همراه مقداری جو و البته چرم بسیار نازکی از بز که کوهنوردان برای جلوگیری از گرسنگی می جوند، خورده بود و بس.
توت عنخ امون

منصفانه نیست وقتی از مومیاییها حرفی به میان می آید، یادی از توت عنخ امون مصری نشود.

در علم باستان شناسی مومیایی های طبیعی در واقع انسانهایی هستند که به واسطه شرایط خاص اقلیمی و جغرافیایی پس از مرگ اجسادشان به همان شکلی که در زمان حیات بوده بدون تجزیه محافظت می شوند.

در سال 1922 باستان شناس انگلیسی به نام هوارد کارتر هنگام حفاری های باستانی در نزدیکی الاقصر، مقبره توت عنخ امون را کشف کرد.

توت عنخ امون از فرمانروایان سلسله هجدهم مصر بود که در حوالی سال 1348 پیش از میلاد به سلطنت رسید. جسد مومیایی شده این فرعون در تابوتی به طول 180 سانتی متر قرار داشت که حاوی 1065 کیلوگرم طلا بود. روی نوارهای صورتش، صورتک بسیار زنده نمایی از طلا و پر از جواهرات قرار داده بودند. مجموعه شگفت آوری از انگشتر و گردنبند و طلسم و زینت آلات نفیس در لابه لای پارچه های کفن یافت شد. اندام های داخلی بدن فرعون را در آورده و پس از مومیایی کردن در یک صندوق جداگانه از جنس رخام گذاشته بودند. مومیایی و تابوت هنوز در مقبره هستند و طلا و جواهرات در موزه ملی مصر سال هاست در قاهره به نمایش گذاشته شده اند.
موزه مومیایی ها در مکزیک

دیدن یک مومیایی شاید به تنهایی وهم برانگیز باشد، حال اگر قرار باشد موزه ای از مومیاییهای تاریخی در مقابل انسان قرار بگیرد، دیگر بحث از یک وهم کوچک فراتر می رود. موزه مومیایی مکزیک که فعالیت رسمی خود را از سال 1865 آغاز کرد و البته تا سال 1958 فعالیت داشت، همین موزه تاریخی است. شکل گیری این موزه نیز در جای خود قابل توجه است.

سالها پیش در شهر کوچک گوآنا خوآتو در مکزیک مقرراتی وضع شد تا از خویشاوندان مرده هایی که دارای قبر رسمی در گورستان شهر هستند، مالیات اخذ شود. اما خویشاوندان مردگان تنها به مدت 3 سال توانستند مالیات قبرهای خویشاوندان خویش را بدهند و سپس تصمیم گرفتند قبرهای خویشاوندان خویش را بشکافند و جنازه ها را برای دفن در گورستانی دیگر بیرون بکشند.

اما آغاز این کار در 9 ژوئن 1865 با موضوعی خارق العاده همخوان شد. آنها در گوشه ای از گورستان به طور اتفاقی با تپه ای از جنازه های مومیایی شده که به صورت کامل مومیایی شده بودند، روبه رو شدند. همین مساله باعث شد سیل باستان شناسان به این محل روانه شود. تمام اجساد تاریخی کشف شده در این محل با مایع مومیایی اندود شده بودند که نشان از سبقه تاریخی در این محل می داد.

کشف مومیایی در مکزیک صحبت جدید بود، اما بسیاری بر این عقیده بودند که این مساله می تواند مومیایی کردن در امپراتوری اینکاها را به اثبات برساند. این امپراتوری زمانی بخش بزرگی از آمریکای جنوبی از جمله پرو و بولیوی امروزی تا مرکز شیلی و بخش هایی از آرژانتین را در برمی گرفت که 1532 میلادی با تهاجم اسپانیایی ها فروپاشید.

برای بسیاری شگفت آور بود که گورستان محلی این شهر تمامی جنازه های مومیایی شده را در زیرزمینی نگهداری کرده است؛ اما چیزی نگذشت که راز این مومیایی های تاریخی نیز کشف شد. همه این مومیایی ها مومیایی های طبیعی بودند که بر اثر نوع اقلیم و جغرافیای این شهر به طور طبیعی مومیایی شده بودند.

شاید برای بازدیدکنندگان از این موزه (قبرستان) بازدید از یک مومیایی کودک بیشتر از دیگر مومیاییها قابل توجه باشد. این مومیایی در واقع در جهان به عنوان کوچک ترین مومیایی دنیا شناخته می شود. این مومیایی کمی بزرگ تر از یک قرص نان است و به طور طبیعی مومیایی نشده و باز هم رازهای بسیاری را در مقابل باستان شناسان قرار داده است.
مومیایی راهب ژاپنی

مومیاییها شاید در تاریخ باستان شناسی ژاپن جایی نداشته باشند، اما این کشور چند مومیایی طبیعی دارد که از چند هزار سال قبل با عنوان مومیایی های راهب شوکوشینبوتسو (Sokushinbutsu) شناخته می شوند.

مومیایی شینویوکای شونین Shinnyokai Shonin مشهورترین این مومیایی های تاریخی است که در مقبره دایینیچی بو در کوه مقدس یودون نگهداری می شود.

بر اساس تحقیق باستان شناسان، این مومیایی باستانی به نوعی خود مومیایی شده است، زیرا براساس رسمی قدیمی در آیین بودا او می بایست برای جاودانه شدن در 3 سال آخر عمرش تنها خشکبار و غلات ویژه و پوست و ریشه درختی خاص را مصرف کرده و تنها چایی سمی را می نوشید که از شیره ضعیف شده درختی به نام اوروشی تهیه می شد.

جالب اینجا بود که این سم هر روز در کاسه ای ریخته می شد که درجه بندی شده بود و هر روز بر مقدار سم افزوده می شده تا بدنش به طور کامل از درون خشک شود. این موضوع ادامه می یافت تا این که راهبه در قبری می رفت که تنها کمی از قدش بزرگ تر بوده و البته به حالت لوتوس به انتظار مرگ نشسته است. این انتظار ادامه می یافت تا راهبه هر روز زنگی را به صدا درمی آورد تا دیگران متوجه شوند که او هنوز زنده است. روزی که صدای زنگ دیگر نمی آمد اطرافیان دریچه مقبره را با این هدف که راهبه به طور کامل مومیایی شده است با گچ می بستند.

کوهی که این مومیایی در آن نگهداری می شود در واقع به واسطه ویژگی های اقلیمی اطرافش در بهار هوا ذرات اسید آرسنیک دارد که در نگهداری این مومیایی ها به خودی خود کمک می کند.
راهب های دخمه صومعه سیسیل

اما از دیگر سو، یک اتفاق بسیار ساده باعث شد تا چندی پیش بزرگ ترین مجموعه مومیایی هایی عصر جدید کشف شوند. این اتفاق در حالی افتاد که دخمه صومعه سیسیل ایتالیا گشوده شد و بازدیدکنندگان از این دخمه، نزدیک به 8 هزار جسد مومیایی شده در حالی که با میخ های درشت به دیوار آویخته شده بودند را کشف کردند.

باستان شناسان در بدو ورود با اتاقی روبه رو شدند که پر بود از اسکلت های بی شمار انسان هایی که کنار هم ایستاده بودند و نکته قابل توجه آن بود که تمامی مومیایی ها بر اساس شغلی که داشتند کنار هم قرار گرفته بودند. آنها در بدو ورود با اتاقی مربوط به دکترها، اتاقی مربوط به زنان، اتاقی مربوط به دخترهای ازدواج نکرده و البته اتاقی نیز مخصوص کودکان روبه رو شدند.

باستان شناسان پی بردند این اجساد که به طور طبیعی مومیایی شده اند مربوط به مراسمی مذهبی هستند که در نوع خود بی نظیر است.

براساس اطلاعات به دست آمده، قدیمی ترین نعش موجود در این مقبره مربوط به راهبه سیلوسترو گابیو مربوط می شود که سال 1599مرده است. باستان شناسان او را سرسلسله جمع شدن این همه مومیایی کنار هم می دانند. او معتقد بود هوای خشک می تواند باعث ایجاد مومیایی طبیعی در انسان ها و البته زندگی دائمی آنها شود. به همین علت جنازه ها را از دیوار آویزان می کرد تا مایعات درون بدن آنها بتدریج خارج شود و سال ها بعد جنازه هایی که مانند میوه های خشک شده تغییر حالت داده بودند را با سرکه می شست و بعد از آن بود که لباس های مردگان را برای ایستادن همیشگی شان در حالت مومیایی تنشان می کرد.
مومیایی مسافر

اما وقتی از مومیایی های طبیعی کمی دور می شویم به مومیایی های مدرن نزدیک می شویم.

مومیایی بعدی در واقع شاید مشهورترین مومیایی مدرن باشد که شاید بسیاری در مورد ماجرای اعجاب برانگیز آن باخبر باشند.

ولادمیر ایلیچ لنین، رهبر انقلاب بولشویک های روسیه همین مومیایی مشهور است که در 21 ژانویه 1924 مرد.

شاید او هرگز باور نمی کرد در مقابل نگاه کمونیستی او که به زندگی پس از مرگ باور نداشت، بسیاری از همفکرانش می خواستند با مومیایی کردن او به زعم خودشان جاودانه اش کنند. او وقتی مرد دولت کمونیستی آن زمان تصمیم گرفت برای آن که همیشه نگاه مردم به جنازه رهبرشان بیفتد، آن را مومیایی کنند. به همین منظور در سال 1930 قبر لنین پس از دفن دوباره نبش شد تا به شهر تیمن در شمال روسیه و در سیبری انتقال یابد.

اما سران کمونیست تصمیم گرفتند در این انتقال، جسد با مواد مومیایی اندود شود تا جنازه برای انتقال سالم بماند. روسیه در آن زمان زیر حملات نازی ها و بیشترین حجم فشار به سمت سیبری نشانه رفته بود. به همین منظور در مارس 1945 هیات حاکمه بر اتحاد جماهیر شوروی قانونی را تصویب کرد که براساس آن جنازه لنین را از سیبری دوباره به مسکو بازگرداند. این بار برای آن که مومیایی اصلا آسیب نبیند گروهی ویژه از مومیایی کارهای حرفه ای آن زمان که پدر و پسری معروف بودند موظف به انجام این کار شدند. ایلیا زبارسکی و پسرش بوریس زبارسکی به طور اختصاصی به مومیایی کردن بدن لنین پرداختند.

این گروه ویژه از آن به بعد مقرراتی را برای نگهداری از این مومیایی وضع کردند تا تابوت وی در دمای 16 درجه سانتی گراد و رطوبت 80 تا 90 درصد نگهداری شود.

بر اساس این مقررات می بایست هفته ای یکبار بدن مومیایی شده با یک مایع ملایم گندزدا پوشیده شود تا پوست لنین از هرگونه آسیبی دور بماند. جالب آن بود قرار بود هر 18 ماه یک ماه بدن در حمامی از گلیسیرین و پتاسیم به مدت 30 روز گذاشته شود.

در این مدت لباس های لنین به دقت هرچه تمام تر شسته و اتوکشی خاصی می شود. جالب آن است که هر 3 سال یکبار لنین دارای یک دست کت و شلوار نو می شود.

ناراحت کننده است که پس از بحران اقتصادی جهان که فراگیر شده مسوولان تهیه وجوهات برای نگهداری و حفاظت از جسد مومیایی لنین دوران سختی را پشت سر گذاشتند و نتوانستند کت و شلوار ابریشمی نویی برای وی تهیه کنند.
فیلسوف مومیایی

مصریان باستان اعتقاد داشتند حفظ بدن مومیایی شده، روح را بعد از مرگ قدرتمند ساخته و این روح قدرتمند شده می تواند به جسد بازگردد. این جمله کلیشه بسیاری از مطالبی است که با موضوع مومیایی همراه است. این تفکر اما سال ها بعدتر از حکومت فرعون هایی که می خواستند برای همیشه زنده بمانند بر انسان های مدرن نیز تاثیر گذاشت.

سال ها بعد از مومیایی شدن توت آنخامون فرعون مصری، این بار ایده مومیایی شدن توسط جرمی بنتهام، فیلسوف اخلاقگرای انگلیسی محقق شد تا وی در کنار این اندیشه معروف که وظیفه قانونگذار باید این باشد که حداکثر خوشی و آسایش را برای حداکثر افراد تامین کند به این موضوع بیندیشد که راستی مومیایی شدن چه طعمی دارد.

وقتی این فیلسوف کهنه کار انگلیسی در 6 ژوئن 1832 درگذشت وصیتنامه ای نوشت که سال ها بعدتر از وی اسطوره ای در میان مومیایی های جهان ساخت.

بنتهام در وصیتنامه اش از خویشاوندانش خواست پس از مرگ، تمامی ثروتش به بیمارستانی محلی در انگلیس داده شود، اما شرط او این بود که همیشه در جلسات هیات مدیره حاضر باشد.

وی دکتر هاوارد اسمیت را برای تدارک مومیایی جسد خویش انتخاب کرد. اسمیت اسکلت را مهیا کرد و یک شبیه مومی از سر بنتهام ساخت و به آن چسباند، سپس لباس و کلاه مناسبی هم برایش تهیه کرد. به این ترتیب 92 سال تمام جرمی بنتهام در تمام جلسات حضور یافت.

اما سال ها بعد باستان شناسان به رمز و رازی جدید در مورد این مومیایی پی بردند. این که متاسفانه مومیاگر انگلیسی صد ها سال قبل بخوبی نتوانسته بود از عهده این کار برآید. سر این فیلسوف به طور درست مومیایی نشده و وی مجبور شده بود سر مصنوعی برای بدن این فیلسوف ایجاد کند. وی برای این کار سر اصلی را مدتی پنهان کرده بود، ولی در انتها مجبور شد در مقابل بدن اصلی این مومیایی قرار دهد. باستان شناسان اکنون سر اصلی این مومیایی را برای جلوگیری از تجزیه های احتمالی به محیط امنی غیر از اتاق جلسات هیات مدیره آن بیمارستان انتقال داده اند.


[ پنجشنبه 2 خرداد 1392 ] [ 01:17 ب.ظ ] [ جستجو گر تاریخ ]

[ نظرات() ]